Skip to content

Trais yn erbyn menywod a cham-drin domestig

Dolenni perthnasol

Mae diogelu’n ymwneud ag amddiffyn plant ac oedolion rhag camdriniaeth neu esgeulustod ac addysgu’r bobl o’u cwmpas i adnabod yr arwyddion a’r peryglon.
Os hoffech gael unrhyw ddogfennau sydd ar y dudalen hon mewn fformat gwahanol, rhowch wybod inni.

Rydyn ni am weld diwylliant sy’n herio ymddygiad treisgar – mae hawl gan bawb i fyw heb ofn.

Gall trais ar sail rhywedd, cam-drin domestig a thrais rhywiol gynnwys pob math o gamdriniaeth gorfforol, rywiol ac emosiynol, a gall ddigwydd o fewn pob math o berthynas agos, gan gynnwys perthynas rhwng dau berson o'r un rhyw.

Rydym wedi ymrwymo i amddiffyn a chefnogi'r rhai sy'n dioddef trais o’r fath ac i weithio gydag asiantaethau gorfodi i sicrhau bod y rhai sy’n gyfrifol yn cael eu dwyn i gyfrif am yr hyn a wnânt ac yn cael y cymorth priodol.

Rydym yn cydweithio â chyrff statudol eraill a'r trydydd sector i ddatblygu polisi a hwyluso'r cymorth i ddioddefwyr a'u plant mewn sawl ffordd. Mae hyn yn cynnwys ariannu Llinell Gymorth 24 awr Cymru Gyfan ar gyfer Cam-drin Domestig a Thrais Rhywiol er mwyn cynnig help, cyngor a chymorth brys. Rydym hefyd yn ariannu Cydgysylltwyr Cam-drin Domestig a Chynghorwyr Trais Domestig Annibynnol sy'n helpu dioddefwyr yn uniongyrchol.

Deddf Trais yn erbyn Menywod, Cam-drin Domestig a Thrais Rhywiol (Cymru) 2015

Ar 29 Ebrill 2015, rhoddwyd Cydsyniad Brenhinol i Fil Trais yn erbyn Menywod, Cam-drin Domestig a Thrais Rhywiol (Cymru), a daeth yn Ddeddf. Nod y ddeddfwriaeth yw gwella ymateb y sector cyhoeddus yng Nghymru i gam-drin a thrais o’r fath, a bu’n destun craffu trylwyr drwy gydol y broses ddeddfwriaethol.

Ymysg pethau eraill, bydd y Ddeddf:

  • yn gwella’r trefniadau i hybu ymwybyddiaeth o drais ar sail rhywedd, cam-drin domestig a thrais rhywiol, eu hatal, ac amddiffyn a chefnogi dioddefwyr
  • yn cyflwyno gwaith ar sail anghenion ar gyfer datblygu strategaethau a fydd yn sicrhau trywydd strategol pendant ac yn cryfhau atebolrwydd
  • yn sicrhau perchnogaeth ar lefel strategol drwy benodi Cynghorydd Gweinidogol a fydd yn cynghori Gweinidogion Cymru ac yn gwella’r cydweithio rhwng asiantaethau ar draws y sector hwn
  • yn gwella cysondeb, ansawdd a chydlyniant y modd y darperir gwasanaethau yng Nghymru.

I gael gwybod mwy am y broses o ddatblygu’r Ddeddf a gwaith Cynulliad Cenedlaethol Cymru yn craffu ar y Bil, ewch i wefan Cynulliad Cenedlaethol Cymru (dolen allanol).

Memorandwm Esboniadol

Mae'r Memorandwm Esboniadol ar gyfer Deddf Trais yn erbyn Menywod, Cam-drin Domestig a Thrais Rhywiol (Cymru) 2015 yn rhoi rhagor o fanylion am ddatblygiad y Ddeddf, y cynigion a ystyriwyd, y goblygiadau ariannol a'r hyn y bwriedir i'r Ddeddf ei gyflawni.

Cynghorydd cenedlaethol

Penodwyd Cynghorydd Cenedlaethol i gynghori Gweinidogion ac i wella’r cydweithio rhwng cyrff cyhoeddus o dan Ddeddf Trais yn Erbyn Menywod, Cam-drin Domestig a Thrais Rhywiol (Cymru) 2015.

Swyddogaethau’r Cynghorydd

Prif swyddogaethau’r Cynghorydd Cenedlaethol yw:

  • cynghori Gweinidogion a chynorthwyo i gyflawni nodau’r Ddeddf
  • monitro strategaethau lleol, o ran eu cynnwys a’r modd y rhoddir hwy ar waith, a rhoi gwybodaeth i’r Gweinidogion
  • gwneud ymchwil ar y Ddeddf a materion cysylltiedig drwy archwilio cam-drin o unrhyw fath i weld a oes cysylltiad uniongyrchol neu anuniongyrchol rhyngddo a phobl sydd â rhywedd gwahanol, hunaniaeth wahanol o ran rhywedd, neu gyfeiriadedd rhywiol gwahanol
  • cynhyrchu adroddiadau sy’n berthnasol i’r Ddeddf neu sy’n mynd i’r afael â materion cysylltiedig.

Polisïau ategol

Ochr yn ochr â'r Ddeddf, rydym wrthi'n datblygu nifer o bolisïau ategol. Mae'r rhain yn cynnwys Fframwaith Hyfforddi Cenedlaethol yng Nghymru ar drais yn erbyn menywod a mathau eraill o drais ar sail rhywedd, cam-drin domestig a thrais rhywiol. Bydd y Fframwaith ar gyfer gweithwyr proffesiynol allweddol sy'n gweithio yn y sector cyhoeddus ac i ddarparwyr gwasanaethau arbenigol ledled Cymru. Maent hefyd yn cynnwys rhaglen Perthnasoedd Iach mewn ysgolion.

I gael cyngor a chymorth, ffoniwch y Llinell Gymorth Byw Heb Ofn ar 0808 80 10 800.

Rhagor o wybodaeth

Ewch i wefan Byw Heb Ofn (dolen allanol) i gael rhagor o wybodaeth a manylion gwasanaethau cymorth.