Skip to content

Strategaeth tlodi tanwydd

Dolenni perthnasol

Mae creu economi gref sy’n sicrhau ffyniant a diogelwch i bob unigolyn, teulu a chymuned yng Nghymru yn flaenoriaeth allweddol i Lywodraeth Cymru.
Os hoffech gael unrhyw ddogfennau sydd ar y dudalen hon mewn fformat gwahanol, rhowch wybod inni.
Os yw aelwyd yn gwario 10% neu fwy o’i hincwm net ar gostau tanwydd yna mae mewn tlodi tanwydd.  Mae’r strategaeth hon yn disgrifio’r camau y byddwn yn eu cymryd i leihau tlodi tanwydd.

Mae strwythur yr adeilad, y ffordd y mae wedi cael ei inswleiddio a’r math o system wresogi sydd ynddo’n help i benderfynu pa mor effeithiol ydyw o ran yr ynni’n mae’n defnyddio a’r gost o gynhesu. Dyma’r aelwydydd sy’n fwyaf tebygol o ddioddef tlodi tanwydd:

  • llety rhent preifat
  • aelwyd un person
  • aelwyd ddi-waith/economaidd anweithredol

Bydd taclo tlodi tanwydd yn gryn her gan fod y stoc dai mewn llawer o ardaloedd mewn cyflwr gwael a chan fod llawer o Gymru yn wledig iawn. Fel arfer, walydd solet sydd mewn tai a adeiladwyd cyn 1918 sy’n golygu eu bod yn sâl am gadw eu gwres ac felly, yn anodd ac yn ddrud i’w gwella. Mae dros hanner aelwydydd cefn gwlad yn defnyddio rhywbeth heblaw nwy i gynhesu eu cartrefi (o’i gymharu â 5% mewn ardaloedd dinesig). Mae bron i un rhan o dair ohonynt yn defnyddio olew ac ar gyfartaledd, mae olew tua 30% yn ddrutach na nwy. Ond gall newidiadau tymhorol yng nghostau olew olygu ei fod yn aml yn ddrutach na hynny hyd yn oed.

Ym mis Gorffennaf 2010, cyhoeddwyd y Strategaeth Tlodi Tanwydd. Mae’n disgrifio’r camau y byddwn yn eu cymryd i daclo tlodi tanwydd yng Nghymru. Yn y strategaeth, rydym yn ymrwymo i ddatblygu cynllun tlodi tanwydd newydd fydd yn cael ei arwain gan alw. Rydym wedi galw’r cynllun yn Nyth ac, o’i gymharu â’r Cynllun Effeithlonrwydd Ynni Cartref (HEES) blaenorol, mae’n targedu aelwydydd sydd mewn tlodi tanwydd yn fwy effeithiol gan gynnig amrywiaeth o fesurau i helpu aelwydydd nad ydynt wedi’u cysylltu â’r prif gyflenwad a chartrefi sy’n anodd eu trin.

Mae gennym rwymedigaeth i gael gwared ar dlodi tanwydd orau y gallwn ni yn yr aelwydydd canlynol:

  • aelwydydd agored i niwed - erbyn 2010
  • tai cymdeithasol - erbyn 2012
  • pob aelwyd - erbyn 2018