Skip to content

Ffliw Adar

Dolenni perthnasol

Os gwelwch air neu derm nad ydych yn ei ddeall, edrychwch ar yr eirfa yma am esboniad.
Os hoffech gael unrhyw ddogfennau sydd ar y dudalen hon mewn fformat gwahanol, rhowch wybod inni.

Parth Atal Ffliw Adar Cymru Gyfan

Ym mis Ionawr 2018, cafodd achosion o Ffliw Adar Pathogenig Iawn H5N6 eu canfod mewn adar gwyllt yn Lloegr. Mewn ymateb i'r achosion hynny, cyflwynodd Defra 'Parth Atal Ffliw Adar' ym mhob rhan o Loegr. Yn ôl asesiad risg, tybiwyd bod y risg yn uchel a nododd Llywodraeth Cymru Barth Atal Ffliw Adar Cymru Gyfan ar 25 Ionawr 2018. Roedd hyn yn ymateb rhagofalus i liniaru’r risg o adar gwyllt yn lledaenu’r haint i ddofednod ac adar caeth eraill.  

Cafodd yr asesiad risg ei ddiweddaru a’i gyhoeddi ar 18 Mai. Daethpwyd i’r casgliad bod ffynhonnell yr haint H5N6 HPAI yn y Gaeaf fwy na thebyg yn dod o adar mudol, cyn cael ei ledaenu i adar gwyllt preswyl, a bod y tebygolrwydd o ddarganfod mwy o achosion yng Nghymru, Lloegr a’r Alban bellach yn isel. 

Ar sail y canfyddiadau hyn, byddwn yn cael gwared ar y Parth Atal Ffliw Adar am 12:00 ar 25 Mai 2018.
Rydym yn annog pob un sy’n cadw adar i gynnal lefelau uchel o fioddiogelwch, ac i ddilyn y cyngor isod:  
  • sicrhau nad yw'r ardaloedd lle mae'r adar yn cael eu cadw yn ddeniadol i adar gwyllt, er enghraifft, drwy osod rhwydi dros byllau dŵr, a thrwy atal yr adar hynny rhag cael gafael ar ffynonellau bwyd
  • cadw’ch adar y tu allan i ardaloedd lle y mae yna adar eraill, yn enwedig gwyddau, hwyaid a gwylanod, a’u hatal rhag mynd i’r ardaloedd hynny
  • bwydo a dyfrio'ch adar mewn ardal gaeedig er mwyn peidio â denu adar gwyllt
  • sicrhau bod cyn lleied o fynd a dod â phosibl o fannau caeedig lle cedwir adar
  • glanhau a diheintio esgidiau a chadw mannau lle mae adar yn byw yn lân ac yn daclus
  • os yw'r haint wedi cyrraedd eisoes, ei leihau drwy lanhau a diheintio ardaloedd concrit.   

Adar Gwyllt

Os dowch o hyd i adar dŵr gwyllt sydd wedi marw (elyrch, gwyddau neu hwyaid) neu wylanod, neu bump neu fwy o adar marw o unrhyw fath arall, rhowch wybod i linell gymorth Defra ar 03459 33 55 77 neu e-bostiwch: defra.helpline@defra.gsi.gov.uk Mae’r wasanaeth hon yn ddilys hyd a lled y DU.

Ni phrofir pob aderyn ond byddwn yn cadw golwg ble mae’r adar marw yn cael eu darganfod.  Hynny fydd yn penderfynu a oes angen cynnal profion.  Felly mae’n bwysig fod yr wybodaeth yn cael ei chasglu. 

Mae Ffliw’r Adar yn glefyd heintus iawn sy’n effeithio ar system anadlu, system dreulio a/neu system nerfol sawl math o aderyn. 

Clefyd ar adar yw Ffliw’r Adar. Mae’n bosib y gall pobl gael eu heintio, ond mae hyn yn brin. Mae sawl straen o firws Ffliw’r Adar sy’n amrywio yn ei allu i achosi afiechyd. Mae firysau Ffliw’r Adaryn cael eu categoreiddio yn ôl eu gallu i achosi afiechyd difrifol mewn adar. Y categorïau hynny yw:
  • Firysau Ffliw Adar Pathogenig Iawn (HPAI)
  • Firysau Ffliw Adar Pathogenedd Isel (LPAI)
Mae ambell straen o’r feirws pathogenig iawn yn lledaenu’n hawdd ac yn gyflym mewn heidiau o ddofednod ac yn gallu achosi afiechyd difrifol gyda chyfradd farwolaethau uchel.Gallai firws ffliw newydd ddatblygu, sy’n wahanol iawn i’r straeniau presennol neu ddiweddar o’r ffliw dynol, a pheri perygl mawr i boblogaeth ddynol y byd. O ganlyniad, rhaid rheoli pob achos o Ffliw’r Adar yn gyflym. Rhaid i unrhyw un sy’n dod i gysylltiad ag adar heintiedig gael ei amddiffyn yn effeithiol. 
 
Mae cynlluniau wrth gefn yn eu lle i sicrhau fod hyn yn cael ei wneud.  Mae’n hanfodol fod ceidwaid adar yn parhau i gynnal y safonau bioddiogelwch uchaf a’u bod yn cadw golwg am unrhyw arwyddion o’r clefyd. Os ydych yn pryderu am iechyd eich adar, dylech ofyn i’ch milfeddyg am gyngor. Os ydych yn amau fod Ffliw’r Adar ar eich adar, rhowch wybod i’ch swyddfa Asiantaeth iechyd Anifeiliaid a Phlanhigion leol.

Lawrlwytho Dogfen

Adobe PDF document
Ffliw'r Adar: Holi ac ateb (Maint Ffeil: 312KB)
Adobe PDF document
Gwybodaeth am ffliw adar (Maint Ffeil: 147KB)