TermCymru

Results are displayed in English alphabetical order A-Z

Welsh: hiliaeth yn erbyn pobl Ddu

Status B

Subject: Community development

Part of speech: Noun, Feminine, Singular

Definition: Math penodol o hiliaeth sy'n cyfeirio at unrhyw weithred o drais a gwahaniaethu, gan gynnwys iaith hiliol, wedi'i hysgogi gan gamdriniaethau hanesyddol ac ystrydebau negyddol, sy'n arwain at allgáu a dad-ddyneiddio pobl o dras Affricanaidd. Gall fod ar sawl ffurf: atgasedd, rhagfarn, gorthrwm, hiliaeth a gwahaniaethu strwythurol a sefydliadol, ymysg eraill.

Last Updated: 25 March 2021

English: any other black background

Welsh: unrhyw gefndir du arall

Status C

Subject: Personnel

Last Updated: 7 May 2008

English: Asian and Black

Welsh: Asiaidd a Du

Status C

Subject: Personnel

Part of speech: Adjective

Last Updated: 22 June 2007

English: Black

Welsh: Du

Status A

Subject: General

Part of speech: Adjective

Definition: Fel disgrifiad o bobl, mae ‘Du’ gan amlaf yn cyfeirio at hunaniaeth sy’n tarddu’n wreiddiol neu’n rhannol o Affrica islaw’r Sahara. Gall fod ag elfennau diwylliannol yn perthyn iddo, ac felly nid yw’n cyferbynnu bob tro â ‘gwyn’ lle nad oes yr un ymdeimlad o berthyn i hunaniaeth arbennig.

Notes: Daw'r term hwn o gasgliad y Grŵp Gorchwyl a Gorffen ar Derminoleg ym maes Cydraddoldeb o ran Hil ac Ethnigrwydd. Diffiniad a nodiadau defnydd y Grŵp a gofnodir gyda'r cofnod hwn: "Hyd y bo modd, defnyddiwch briflythyren gyda’r gair ‘Du’ wrth gyfeirio at bobl, a dim priflythyren gyda ‘gwyn’ mewn cyd-destunau tebyg. Yr unig eithriad yw lle mae angen cysondeb rhwng dwy ddogfen yn y ddwy iaith a bod yn rhaid i’r cyfieithiad ddilyn arddull y gwreiddiol. PEIDIWCH â defnyddio ansoddeiriau lliw yn enwol (h.y. yn lle enwau) wrth gyfeirio at grwpiau o bobl e.e. ‘y Duon’ / ‘y gwynion’. PEIDIWCH â defnyddio ffurfiau lluosog yr ansoddeiriau ‘du’ a ‘gwyn’ wrth gyfeirio at bobl (h.y. ‘pobl Ddu’ nid ‘pobl Dduon’, a ‘pobl wyn’ nid ‘pobl wynion’). Mewn rhai ymadroddion, e.e. ‘bywydau Duon’ gallai ymddangos fel petai ‘Duon’ yn enwol yn hytrach nag yn ansoddeiriol a gwell osgoi hynny, fel y nodir uchod."

Last Updated: 18 April 2023

English: black

Welsh: du

Status A

Subject: Agriculture

Part of speech: Adjective

Definition: Horse markings

Last Updated: 29 April 2005

English: Black African

Welsh: Du Affricanaidd

Status B

Subject: Personnel

Part of speech: Adjective

Notes: Categori ethnigrwydd

Last Updated: 25 June 2020

English: Black and Chinese

Welsh: Du a Tsieineaidd

Status C

Subject: Personnel

Part of speech: Adjective

Last Updated: 13 June 2023

English: Black, Asian and minority ethnic

Welsh: Du, Asiaidd ac ethnig leiafrifol

Status A

Subject: General

Part of speech: Adjective

Definition: Pobl sy’n dod o gefndir Du, Asiaidd neu ethnig leiafrifol arall

Notes: Daw'r term hwn o gasgliad y Grŵp Gorchwyl a Gorffen ar Derminoleg ym maes Cydraddoldeb o ran Hil ac Ethnigrwydd. Diffiniad a nodiadau defnydd y Grŵp a gofnodir gyda'r cofnod hwn. "Peidiwch â defnyddio’r term na’r acronym Saesneg ‘BAME’ os oes modd ei osgoi, gan ei fod yn tramgwyddo rhai pobl y mae’n ceisio’i ddisgrifio, drwy grwpio a chyffredinoli a phwysleisio rhai grwpiau gan eithrio eraill. Caiff ei gynnwys yma yn unig er mwyn rhoi arweiniad i'r rhai sydd yn gorfod ei drosi i’r Gymraeg. Defnyddiwch y term Cymraeg llawn yn unig os oes angen cyfateb i’r Saesneg ‘BAME’. O ddewis, disgrifiwch pobl yn ôl eu cymuned ethnig unigol, nid yn ôl lliw croen na chategorïau gorgyffredinol. Os oes rhaid cyffredinoli, defnyddiwch ymadrodd fel ‘cymunedau ethnig amrywiol’ (‘diverse ethnic communities’) neu ‘mwyafrif byd-eang’ (‘global majority’)."

Last Updated: 18 April 2023

English: Black Association of Women Step Out

Welsh: Black Association of Women Step Out

Status C

Subject: Community development

Definition: BAWSO

Last Updated: 10 January 2003

English: black-backed gull

Welsh: gwylan gefnddu

Status A

Subject: Birds

Part of speech: Noun, Feminine, Singular

Last Updated: 4 June 2004

English: black bean sauce

Welsh: saws ffa du

Status C

Subject: Food

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Last Updated: 8 November 2011

English: black bog ant

Welsh: morgrugyn du'r gors

Status A

Subject: Animals

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Definition: Formica candida

Last Updated: 13 December 2012

English: black carbon pigment

Welsh: pigment carbon du

Status B

Subject: Waste

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Definition: Pigment (deunydd lliwio) a wnaed o'r sylwedd du carbon.

Last Updated: 10 April 2024

English: Black Caribbean

Welsh: Du Caribïaidd

Status B

Subject: Personnel

Part of speech: Adjective

Notes: Categori ethnigrwydd

Last Updated: 25 June 2020

English: black dogfish

Welsh: morgi du

Status B

Subject: Animals

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Definition: Centroscyllium fabricii

Last Updated: 19 August 2021

English: black ear tag

Welsh: tag clust du

Status C

Subject: Agriculture

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Last Updated: 17 June 2004

English: black European

Welsh: Ewropeaidd du

Status C

Subject: Personnel

Part of speech: Adjective

Last Updated: 22 June 2007

English: black-eyed beans

Welsh: ffa llygatddu

Status B

Subject: Food

Part of speech: Noun, Plural

Definition: Vigna unguiculata

Notes: Mae'r ffurfiau black-eyed peas a cowpeas yn ffurfiau cyffredin yn Saesneg hefyd.

Last Updated: 4 December 2023

English: black-grass

Welsh: cynffonwellt du

Status C

Subject: Environment

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Last Updated: 20 January 2006

English: black grass

Welsh: cynffonwellt du

Status C

Subject: Plants

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Definition: Alopecurus myosuroides

Last Updated: 28 March 2018

English: black grouse

Welsh: grugiar ddu

Status C

Subject: Birds

Part of speech: Noun, Feminine, Singular

Last Updated: 13 July 2010

English: black hat

Welsh: het ddu

Status B

Subject: ICT

Part of speech: Noun, Feminine, Singular

Definition: Un sy'n hacio i rwydwaith gyfrifiadurol at ddibenion maleisus neu anghyfreithlon.

Notes: Cymharer â white hat / het wen. Defnyddir yn ansoddeiriol hefyd: â het ddu

Last Updated: 13 October 2021

English: black-headed gull

Welsh: gwylan benddu

Status C

Subject: Birds

Part of speech: Noun, Feminine, Singular

Last Updated: 4 August 2004

English: Black History Month

Welsh: Mis Hanes Pobl Ddu

Status B

Subject: Culture and the arts

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Notes: Argymhellir peidio â defnyddio’r ansoddair lluosog “duon”.

Last Updated: 4 October 2022

English: Black Inclusion Week

Welsh: Wythnos Cynhwysiant Pobl Ddu

Status B

Subject: General

Part of speech: Noun, Feminine, Singular

Last Updated: 16 May 2024

English: black knapweed

Welsh: y bengaled

Status A

Subject: Plants

Part of speech: Noun, Feminine, Singular

Definition: centaurea nigra

Notes: Mae'r enw hwn yn gyfystyr â 'common knapweed'.

Last Updated: 21 June 2022

English: black knapweed

Welsh: y bengaled

Status A

Subject: Plants

Part of speech: Noun, Feminine, Singular

Definition: Also called 'common knapweed'.

Last Updated: 29 February 2012

English: Black Leadership Group

Welsh: Black Leadership Group

Status A

Subject: General

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Notes: Menter ar gyfer y Deyrnas Unedig gyfan.

Last Updated: 15 June 2023

English: Black Lives Matter

Welsh: Mae Bywydau Du o Bwys

Status B

Subject: Community development

Part of speech: Proper noun

Notes: Slogan a mudiad rhyngwladol gyda'r nod o sicrhau tegwch a chyfiawnder i bobl a chymunedau du.

Last Updated: 11 June 2020

English: Black Lives Matter Wales

Welsh: Mae Bywydau Du o Bwys Cymru

Status B

Subject: Community development

Part of speech: Proper noun

Last Updated: 25 March 2021

English: black medick

Welsh: maglys du

Status B

Subject: Environment

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Last Updated: 22 September 2004

English: Black Mountains College

Welsh: Coleg y Mynydd Du

Status A

Subject: Education

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Last Updated: 7 September 2023

English: Blackness

Welsh: Duder

Status A

Subject: General

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Definition: Y nodwedd o fod â chroen lliw tywyll a’r diwylliannau positif a all fod yn gysylltiedig â hynny, yn enwedig yn Unol Daleithiau America.

Notes: Daw'r term hwn o gasgliad y Grŵp Gorchwyl a Gorffen ar Derminoleg ym maes Cydraddoldeb o ran Hil ac Ethnigrwydd. Diffiniad a nodiadau defnydd y Grŵp a gofnodir gyda'r cofnod hwn: "Defnyddiwch briflythyren lle bo modd i adlewyrchu dimensiwn diwylliannol y disgrifiad hwn o bobl. Yr unig eithriad yw lle bo angen cysondeb rhwng dwy ddogfen yn y ddwy iaith a bod yn rhaid i’r cyfieithiad ddilyn arddull y gwreiddiol."

Last Updated: 18 April 2023

English: black North American

Welsh: du Gogledd America

Status C

Subject: Personnel

Part of speech: Adjective

Last Updated: 22 June 2007

English: Black or Black British

Welsh: Du neu Ddu Prydeinig

Status A

Subject: Personnel

Part of speech: Adjective

Definition: ethnic group used in 2001 Census

Last Updated: 26 April 2005

English: black poplar

Welsh: poplysen ddu

Status A

Subject: Plants

Part of speech: Noun, Feminine, Singular

Definition: Populus nigra

Last Updated: 19 August 2025

English: black powder

Welsh: powdr du

Status B

Subject: ICT

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Last Updated: 19 July 2005

English: black raspberry

Welsh: mafon y gorllewin

Status B

Subject: Plants

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Definition: Rubus occidentalis

Notes: Osgöir ‘mafon duon’ am fod hwnnw’n amrywiad tafodieithol Cymraeg ar ‘fwyar duon’.

Last Updated: 19 December 2024

English: black sea bream

Welsh: merfog du

Status A

Subject: Animals

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Definition: fish

Context: Spondyliosoma cantharus

Last Updated: 8 June 2011

English: black shark

Welsh: morgi du

Status B

Subject: Animals

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Last Updated: 14 March 2019

English: black spot of elm

Welsh: smotiau duon llwyfen

Status C

Subject: Law

Part of speech: Noun, Plural

Last Updated: 22 September 2009

English: black spotted

Welsh: brithddu

Status A

Subject: Agriculture

Part of speech: Adjective

Definition: Horse markings

Last Updated: 29 April 2005

English: Black Swan

Welsh: Alarch Du

Status B

Subject: General

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Plural: Elyrch Duon

Definition: Digwyddiad anrhagweladwy sydd y tu hwnt i'r disgwyliadau arferol ac sydd â goblygiadau a allai fod yn ddifrifol.

Notes: Roedd sylfaenydd theori'r Alarch Du, Nassim Nicholas Taleb, yn nodi y dylid defnyddio priflythrennau gyda’r term hwn bob tro. Serch hynny, yng nghyd-destun cyfieithu mae'n debyg y bydd angen dilyn patrwm y testun gwreiddiol yn y rhan fwyaf o achosion.

Last Updated: 7 December 2023

English: black-tailed godwit

Welsh: rhostog gynffonddu

Status A

Subject: Birds

Part of speech: Noun, Feminine, Singular

Plural: rhostogod cynffonddu

Definition: Limosa limosa

Last Updated: 23 March 2021

English: breed - Welsh Black

Welsh: brîd - Du Cymreig

Status C

Subject: Agriculture

Part of speech: Noun, Masculine, Singular

Definition: meat labels

Last Updated: 4 November 2003

English: Californian black oak

Welsh: derwen ddu Califfornia

Status C

Subject: Environment

Part of speech: Noun, Feminine, Singular

Definition: Quercus Kellogii

Last Updated: 19 May 2005

English: great black-backed gull

Welsh: gwylan gefnddu fwyaf

Status C

Subject: Birds

Part of speech: Noun, Feminine, Singular

Plural: gwylanod cefnddu mwyaf

Last Updated: 5 February 2025

English: greater black-backed gull

Welsh: gwylan gefnddu fwyaf

Status C

Subject: Environment

Part of speech: Noun, Feminine, Singular

Last Updated: 4 August 2004

English: lesser black-backed gull

Welsh: gwylan gefnddu leiaf

Status C

Subject: Environment

Part of speech: Noun, Feminine, Singular

Last Updated: 4 August 2004

English: lesser black-backed gulls

Welsh: gwylanod cefnddu lleiaf

Status C

Subject: Birds

Part of speech: Noun, Plural

Last Updated: 20 April 2011

TermCymru

Share this page